De overheid wilde betaalbare huurwoningen. Nederland kreeg juist minder huurwoningen.

De signalen waren er al jaren. Toch koos toenmalig minister Hugo de Jonge ervoor om de huurmarkt steeds verder te reguleren met de Wet betaalbare huur en aanvullende maatregelen voor particuliere verhuurders.

Bij STERKin schreven wij eerder al dat dit beleid grote risico’s met zich mee zou brengen. Niet omdat verhuurders “zielig” zijn, maar omdat een woningmarkt simpelweg niet functioneert zonder voldoende huurwoningen én investeerders die bereid zijn daarin te investeren.

Inmiddels zien we precies gebeuren waarvoor jarenlang is gewaarschuwd:
verhuurders verkopen massaal hun woningen en het aanbod aan huurwoningen droogt verder op.

Alle waarschuwingen lagen al op tafel

Wat deze situatie extra bijzonder maakt, is dat de kritiek niet alleen vanuit beleggers of makelaars kwam.

Onder meer de Raad van State waarschuwde dat de wet onvoldoende was onderbouwd en mogelijk juist zou leiden tot minder huurwoningen en slechtere doorstroming op de woningmarkt.

Ook economen, marktpartijen, ontwikkelaars en zelfs De Nederlandsche Bank uitten zorgen over de gevolgen voor investeringen en beschikbaarheid van huurwoningen.

Toch werd de wet doorgezet.

Meer regels, minder woningen

De afgelopen jaren stapelden de maatregelen zich op:

• hogere belastingdruk in box 3;
• strengere huurregulering;
• beperkingen op tijdelijke huurcontracten;
• opkoopbescherming;
• uitbreiding van het puntensysteem.

De gedachte was begrijpelijk: huurders beschermen en huren betaalbaarder maken.

Maar in de praktijk gebeurde het tegenovergestelde.

Voor veel verhuurders werd verhuren financieel onaantrekkelijk. Het gevolg laat zich raden: woningen verdwijnen uit de huurmarkt en worden verkocht.

De woningzoekende betaalt uiteindelijk de prijs

De grootste misrekening is misschien wel geweest dat men dacht dat deze woningen automatisch bereikbaar zouden worden voor starters.

Dat blijkt lang niet altijd zo te zijn.

Veel voormalige huurwoningen zijn nog steeds te duur om te kopen, terwijl het aantal beschikbare huurwoningen juist fors afneemt. Vooral starters, ondernemers, expats, gescheiden mensen en mensen die tijdelijk willen huren lopen hierdoor vast.

Tijd voor realisme

Een woningmarkt los je niet op met alleen strengere regels.

Een tekort los je uiteindelijk maar op door:

• meer woningen te bouwen;
• procedures te versnellen;
• én investeren aantrekkelijk genoeg te houden.

Wanneer rendement, risico en regelgeving volledig uit balans raken, trekt kapitaal zich terug. Dat is precies wat Nederland nu ziet gebeuren.

En uiteindelijk betaalt de woningzoekende daarvoor de prijs.